خانه / مقالات (صفحه 4)

مقالات

جنبش ضدرژی در گفت و گو با حجت‌الاسلام رسول جعفریان

جنبش ضد امتیاز رژی حرکتی بود که در آن نقش مذهب، مرجعیت و انتظار منجی به خوبی به نمایش  درآمد و همین امر موجب شد تا ماشینهای تحریف با انواع توجیهات عجیب و غریب به حرکت درآید تا در اصالت آن خدشه وارد سازد. گروهی – که عمدتاً درباریان قاجار را تشکیل می‌دادند – در اصالت انتساب حکم به میرزا شک کردند و عده‌ای آن نهضت را به تحریک روسها داشتند و بعضی دیگر نیز نقش اصلی را برای تجار قائل شدند و روحانیت را تابع آنها خواندند. درباره گستره تأثیر و شبهاتی که پیرامون آن نهضت مطرح شده، گفتگویی را با حجت الاسلام والمسلمین رسول جعفریان از محققان نام آشنای تاریخ معاصر ایران انجام داده‌ایم که گزیده‌ای از آن را می‌خوانید. □ آیا نهضت ضد رژی با حکم میرزای شیرازی شروع شد یا قبل از آن در بلاد مختلف، ...

ادامه مطلب »

روشنفکری دینی و حوزه

نام سعید بهمن‌پور پس از سلسله مباحثات قلمی‌اش با عبدالکریم سروش بر سر مهدویت و امامت برای مخاطبان روشنفکری دینی آشنا شده‌است. برخی نیز او را بیشتر به عنوان نویسنده فیلمنامه‌های مذهبی‌ای چون مردان آنجلس و مریم مقدس می‌شناسند. وی که سال‌های زیادی از عمر تحصیلی و کاری خود را در لندن گذرانده، هم‌اکنون مدیر دوره مطالعات اسلامی در کالج اسلامی لندن است و کوشیده‌است در این دوره تحصیلات دانشگاهی و حوزوی را در هم ادغام کند. با این حوزویِ دانشگاهی و نوگرا گفتگویی کوتاه داشته‌ایم که در پی می‌آید. * شما از جمله حوزویانی هستید که با چهره‌های شاخص روشنفکری دینی با زبانی که می‌تواند با مخاطبان روشنفکران دینی نیز ارتباط برقرار کند وارد گفتگو شده‌اید. مخصوصاً پس از سلسله نقدها و گفتگوهای قلمی که با دکتر سروش در باب مهدویت و امامت و دموکراسی داشتید، این تجربه (گفتگوی ...

ادامه مطلب »

روشنفکری دینی؛ ممکن یا ناممکن؟

در قرن معاصر ایران مفاهیمی پدیدار شده اند که در رساندن بار معنایی خود با دشواری هایی رو به رو هستند. اینها مفاهیمی آمیزه ای هستند که گستره معنایی زیادی را در بر می گیرد. برخی از اینها به طور ویژه در حوزه های علمی قرار دارند، مانند: اقتصاد اسلامی و برخی دیگر عام ترند و در زمینه های اجتماعی کاربرد بیشتری دارند مانند مردم سالاری دینی یا روشنفکری دینی. به عقیده ی برخی از دیدگاه ها روشنفکری دینی دارای یک نوع تضاد درونی است و این دو واژه را نمی توان با هم جمع کرد. در این مقاله تلاش دارم که نشان بدهم این اصطلاح دارای تضاد نبوده و می توان از آن استفاده کرد. هر چند نمی توان انکار کرد که مراد برخی در استفاده از این اصطلاح و دیگر اصطلاحات شبیه به آن گونه ای باشد که ...

ادامه مطلب »

رئیس دفتر مصدق: مصدق همواره پایبند به نظام سلطنتی بود.

 □ جناب آقای خازنی شما که به عنوان رئیس دفتر دکتر مصدق تا آخرین روز زمامداری ایشان از نزدیک شاهد حوادث آن دوران بودید، چه نظری در مورد وقایع روزهای ۲۵ تا ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ دارید؟ عرض کنم که عزل دکتر مصدق از سمت نخست‌وزیری در ۲۵ مرداد ۱۳۳۲ بدون تردید با موافقت آمریکا صورت گرفت. ژنرال شوارتسکف و هندرسون سفیر آمریکا در ایران کاملاً در جریان بودند. هندرسون در ملاقات و مذاکره با دکتر مصدق خیلی سعی کرد ایشان را در پذیرفتن فرمان عزل متقاعد کند اما نتیجه‌ای نگرفت. واقعیت این بود که مقامهای آمریکا دقیقاً محاسبه نکرده بودند که از کجا شروع کنند و به کجا ختم کند. دکتر مصدق با استناد به اینکه این فرمان قانونی نیست و شاه حق ندارد بدون رأی مجلس او را از سمت نخست‌وزیری برکنار کند با پیشنهاد هندرسون مخالفت کرد.  پس ...

ادامه مطلب »

سروش از روشنفکر دینی به روشنفکر سکولار تبدیل شده است

آقای سروش بعد از مقاله‎ای که در اردیبهشت ۱۳۶۷ نوشتند تحت عنوان قبض وبسط تئوریک شریعت، همه دین را به‎صورت التقاطی نگاه کردند. آن‎جا که عصمت پیامبر را هم مشمول خطا دانستند و در این مرحله دیگر از روشنفکران دینی هم خارج شدند و تبدیل به یک روشنفکر سکولار شدند. گروه اندیشه ؛ حجت‎الاسلام و المسلمین دکتر عبدالحسین خسروپناه از آن دسته روحانیونی است که به فضای فکری جامعه ایران معاصر آگاه است. در این باره کتاب‎‎های متعددی مانند کلام جدید، گستره شریعت، آسیب‎شناسی دین‎پژوهی معاصر و… نوشته است. این مصاحبه به بهانه همین کتاب آخر صورت گرفته است. کتابی که در آن به بررسی و نقد جریان روشنفکری دینی پرداخته و سعی در نقد روش‎‎های ایشان دارد. شما در کتاب‎تان به بررسی سه شخصیت شریعتی، بازرگان و سروش پرداخته‎اید. چرا این سه نفر؟ آیا دلیل خاصی برای این گزینش ...

ادامه مطلب »

عالمی که انگلیس را از پا درآورد

آیت الله سید ابوالقاسم کاشانی در سال ۱۲۶۰ ش در تهران متولد شد . پدرش آیت الله سید مصطفی کاشانی، از علما و مراجع بزرگ شیعه بود . در سن ۱۶ سالگی به اتفاق پدر به عراق عزیمت کرد و در نجف اشرف مرکز علمی جهان تشیع به تحصیل پرداخت و علاوه برجلسات درس پدرش در محضر آیات حاج میرزا خلیل تهرانی و آیت الله آخوند ملامحمد کاظم خراسانی از علمای فعال و رهبران مشروطه شرکت جست . و در سن ۲۵ سالگی به درجه اجتهاد نایل آمد . مقام علمی آیت الله کاشانی به آنجا رسید که مرحوم آیت الله میرزا محمدتقی شیرازی مرجع عالی قدر شیعه و رهبر انقلاب عراق در کلیه موارد استفتائی که خود در آنها احتیاط داشتند، از نظرات آیت الله کاشانی استفاده می کردند اما آیت الله کاشانی علی رغم مراجعه فراوان مردم به ...

ادامه مطلب »

محاسن و معایب روشنفکری از منظر شهید مطهری

چکیده در این مقاله، نویسنده، ضمن برشمردن نکات کلیدی مربوط به فهم صحیح روشنفکری از منظر شهید مطهری، در ابواب مختلفی هدف خویش را تعقیب می نماید. این ابواب عبارتند از: بررسی چیستی و کیستی روشنفکر مسلمان، شاخصه ها و ویژگی های خاص روشنفکر مسلمان، رسالت و آرمان های روشنفکر مسلمان، آسیب شناسی روشنفکری و محاسن و معایب آن از دیدگاه استاد مطهری، رابطه ای سکولاریسم و روشنفکری و نحوه ی برخوردار استاد با این مقوله، عنصر نوگرایی در جریان روشنفکری معاصر و نحوه ی مواجهه ی شهید مطهری با آن. واژگان کلیدی: روشنفکری، روشنفکری مسلمان، آسیب شناسی، التقاط، سکولاریسم، نوگرایی. (صفحه ۱۸۸) مقدمه : هر که را افزون خبر جانش فزون جان نباشد جز خبر در آزمون هر که آگه تر بود جانش قوی است اقتضای جان چوی دل آگهی است قرن بیست و یکم در حالی آغاز می ...

ادامه مطلب »

استعمار انگلیس در ایران

ضرورت بررسی دقیق و عالمانه استعمار انگلیس در ایران از آنجا احساس می‌شود که سی سال از پیروزی انقلاب اسلامی گذشته و نسلی که امروز در صحنه کشور حضور دارد، آنچه را که نسل قبل از انقلاب از استعمار انگلیس دیده بود، ندیده است. حتی نشنیده است، گفته‌اند. شنیدن کی بود مانند دیدن. بنده عرض کنم که نشنیدن کی بود مانند دیدن. فرق نسل امروز با کسانی که چهل و پنجاه سال پیش در صحنه خدمت به کشور بودند، این است که این نسل چیزی نمی‌داند مگر استثنائاً و ما نباید کاری بکنیم که این فراموشی به نفع دشمنان ایران تمام شود. بیدل می‌گوید: «ای فراموشی کجایی تا به فریادم رسی» واقعاً ما نباید اجازه بدهیم که فراموشی به فریاد استعمارگر انگلیسی برسد و خدای ناکرده آن زخمها و جای تازیانه‌ها فراموش شود و دیده نشود. بنده در نظر داشتم ...

ادامه مطلب »

انگلیسی‌ها چگونه هرات را از ایران جدا کردند؟

دوره قاجاریه از شگفت‌انگیزترین ادوار تاریخ ایران است. دوره‌ای است که قدرتهای بزرگ جهان از اقصی نقاط دنیا به علل گوناگون چشم به آن داشتند. ایران مرکزی شده بود که تمام قدرتها دور آن دایره زده بودند ـ دایره‌ای بی‌ثبات و ناآرام که هرگوشه‌اش میل به درون داشت، به عبارت روشن‌تر به صورت طعمه‌ ای درآمده بود که کرکسان هزار هزار گرد او را گرفته بودند و بر سر استفاده از موقع جغرافیائی و منابع طبیعی آن بر یکدیگر منقار می‌زدند، تا سرانجام هر یک قطعه‌ای ربودند و آنچه که برای ما باقی ماند منحصر به یک نوار کوهستانی شد در حاشیه کویر مرکزی. متأسفانه فصل مربوط به تاریخ قاجار هنوز به طور کامل بررسی نشده و این فصل که بدون تردید پردامنه‌ترین و مفصل‌ترین فصول تاریخ ایران و عبرت‌انگیزترین و پند‌آموزترین فصول تاریخ جهان است، هنوز ناشناخته مانده است. ...

ادامه مطلب »
طراحی سایت
طراحی سایتسئوسرویس و تعمیر کولر گازی